Warianty przebiegu nowej drogi DK9 na odcinku łączącym obwodnicę Nowej Dęby z S74 od początku budzą emocje, ponieważ dotykają spraw najważniejszych: bezpieczeństwa, jakości życia mieszkańców i przyszłego rozwoju regionu. W takich inwestycjach rzadko da się osiągnąć rozwiązanie idealne dla wszystkich, ale można szukać wariantu, który będzie do przyjęcia dla szerokiego grona mieszkańców i jednocześnie spełni wymagania techniczne. Właśnie w tym duchu pojawiła się społeczna propozycja określana jako „wariant musztardowy”, roboczo oznaczona jako T6, której założenia przedstawił Pan Michał Litwin.
Ponieważ coraz częściej wśród mieszkańców regionu mówi się o tej propozycji, postanowiliśmy przyjrzeć się jej bliżej i przeanalizować.
Wariant T6 ma być odpowiedzią na głosy krytyki wobec wcześniejszych propozycji, przy jednoczesnym zachowaniu sensu komunikacyjnego inwestycji. Na mapach poglądowych jest oznaczany kolorem musztardowym. W rejonie Jadachów, Chmielowa i Cygan ma przebiegać od strony DK9 trasa ma iść pomiędzy Chmielowem a doliną Trześniówki, możliwie blisko rzeki, następnie dojść w okolice Osadnika i skręcić na północ, prowadząc drogę nad Osadnikiem, tak aby ominąć go od strony północnej. Kluczowym argumentem zwolenników tej koncepcji jest to, że wykorzystuje ona korytarz terenu między rzeką a zabudową, a jednocześnie unika bezpośredniego wchodzenia w zwarte skupiska domów, dodać należy że tereny te są własnością gminy.
Wariant T6 w założeniach rozpoczyna się od węzła Tarnobrzeg na S74 zgodnie z przebiegiem zbliżonym do T2 (z ominięciem Zwierzyńca), a następnie przechodzi w korytarz zbliżony do T1 i biegnie wzdłuż Trześniówki po jej zachodniej stronie. Istotnym elementem jest lokalizacja węzła z DW871 około 600 m na południe od samej DW871, co ma minimalizować kolizje z zabudową wzdłuż tej drogi. W opisie wariantu zwraca się uwagę, że korytarz pomiędzy Trześniówką a zabudową jednorodzinną ma orientacyjnie około 80 m szerokości, co powinno pozwolić na poprowadzenie pasa drogowego, wskazywano też, że ewentualne kolizje zabudowy miałyby dotyczyć co najwyżej pojedynczych obiektów punktowych.
Dalszy przebieg po północnej stronie Osadnika jest przedstawiany jako rozwiązanie, które pozwala utrzymać wyraźny dystans od zabudowy. W opisie wariantu padają wartości orientacyjne: minimalna odległość od zabudowy Ocic (ul. Błonie) około 400 m, a od zabudowy Chmielowa (ul. Koniec) około 350 m. Następnie droga ma biec na wschód od Chmielowa, pomiędzy Chmielowem a Cyganami i Jadachami, równolegle do tych miejscowości i w zbliżonej odległości od nich. Przeciętny dystans od zabudowy szacuje się na około 700–800 m. Dla mieszkańców jest to argument wyjątkowo istotny bo większa odległość zazwyczaj oznacza mniejsze uciążliwości hałasowe, mniejsze oddziaływanie na codzienne funkcjonowanie wsi i mniejsze ryzyko konfliktów społecznych.
Wariant musztardowy jest też przedstawiany jako korzystny inżyniersko: ma być prosty, czytelny na mapie, wymagać mniej newralgicznych obiektów (np. w zakresie wiaduktów nad torami) niż część innych propozycji oraz omijać bardziej problematyczne ukształtowanie terenu. Po osiągnięciu obecnego śladu DK9 koncepcja zakłada wykorzystanie istniejącego przebiegu i połączenie z obwodnicą Nowej Dęby. Jednocześnie zwraca się uwagę, że dojazd do Tarnobrzeskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej pozostaje możliwy, choć bez bezpośredniego wpięcia w Strefę – poprzez około 2‑kilometrowy odcinek istniejącej DK9, przy czym ważne jest zapewnienie bezpiecznego zjazdu w kierunku TSSE.
Czy taki wariant jest w stanie zadowolić wszystkich? Prawdopodobnie nie, a przy tej skali inwestycji zawsze ktoś będzie bliżej drogi, a ktoś inny uzna że trasa powinna przebiegać całkowicie w innym miejscu. Wariant T6 ma też być propozycją kompromisową, która próbuje łączyć interes rozwojowy Tarnobrzega i regionu z ograniczeniem konfliktów społecznych w miejscowościach takich jak Cygany, Chmielów, Jadachy czy Stale i obrzeża Mokrzyszowa.
Na koniec warto podkreślić rzecz najważniejszą, w każdym wariancie i propozycjach przebiegu drogi trzeba brać pod uwagę społeczność – ludzi, którzy mieszkają tu od pokoleń, prowadzą gospodarstwa, budują domy i chcą normalnie żyć bez poczucia, że decyzje zapadają ponad ich głowami. Dlatego tak istotne są też konsultacje społeczne i realne wsłuchiwanie się w stanowiska i argumenty mieszkańców.
W tym kontekście szczególnie ważne będą spotkania konsultacyjne zaplanowane na 10 i 12 lutego w Stalach i Cyganach. To dobry moment, aby porozmawiać o faktach, porównać warianty i sprawdzić, czy propozycja „wariantu musztardowego” (T6) może stać się realną podstawą do kompromisu. Im więcej merytorycznych uwag i konkretnych danych zostanie zgromadzonych na tym etapie, tym większa szansa, że finalne decyzje będą nie tylko technicznie poprawne, ale też społecznie akceptowalne.
Jeśli uda się połączyć rozwój regionu z możliwie największą ochroną mieszkańców i środowiska, będzie to wspólny sukces – nie jednej strony sporu, lecz całej lokalnej społeczności.
